martedì 16 luglio 2019

Gesù o Baraba? (95. March 15:6-15)



A l'avìa fàit mach dël bin a la gent ma, cissà da coj ch'as disìo "ij cap dël pòpol", ëdnans a la domanda 'd Pilàt: "Col ch'i veule che mi i-j daga la libertà?", a Gesù a l'han preferì Baraba, un làder e un sassin! Tìpich, nen vera? Ma ...a l'é la democrassìa, ël volèj dla magioransa! O nò? Ancheuj i vardoma 'l racont ëd March an sla condan-a a mòrt ëd Gesù.
Gesù condanà a mòrt. "Ora, minca n’ann, për la festa ‘d Pasqua, Pilàt a l'era soa costuma liberé un përzoné, qualonque ch’a-j ciamèisso. A-i na j’era un për nòm Baraba, ch’a l’era stàit ciapà e butà an përzon con ij sò compare për na sedission e che, an cola ocasion-lì, a l’avìa comëttù n’amassidi. Ël pòpol, an crijand a gran fòrsa, a l’é butasse a ciamé a Pilàt ch’a fèissa coma ch’a l’avìa sèmpe fàit: visadì liberé ‘n përzoné. Pilàt a l’ha rësponduje an disand: “Veule-ve ch’iv lasso lìber ël rè dij Giudé?”. Pilàt a disìa parèj përchè ch’a savìa pro bin che ij gran sacerdòt a l’avìo dajlo ant le man për invidia. Ma ij gran sacerdòt a l’han cissà ‘l pòpol ch’a ciamèisso pitòst la libertà ‘d Baraba. Pilàt, rëspondendje, a l’ha ancora dije: “Còsa veule, donca, ch’i fasso ‘d col ch’i ciame ‘l rè dij Giudé?”. E a son tornasse a buté a crijé: “Butelo an cros!”. Antlora Pilàt a l’ha dije: “Ma che mal a l'avrìa mai fàit, Gesù?”. E lor a l’han crijà ancora pì fòrt: “Butelo an cros!”. Pilàt, donca, ch’a vorìa contenté ‘l pòpol, a l’ha donca liberaje Baraba, e apress d’avèj fàit foetté Gesù, a l’ha consegnalo ai soldà përch’ a fussa crosifià" (March 15:6-15).

A l'é la blëssa dla "democrassia", nen vera? Ël governator militar dle fòrse d'ocupassion roman-e an Palestina, ch'a-j ciama a la gent - chiel che, 'd sòlit a la fà da padron sensa tanti scrùpoj - lòn che chiel a dovrìa fé. "Fé vòstra sernìa", a-j dis, "voleve ch'iv buto an libertà Gesù 'd Nasaret o Baraba... che la Pasqua a l'é na festa granda e mi, për cola ocasion, i veuj esse magnànim!". La gent, antlora, a sern Baraba!

Ma coma? Gesù a l'avìa mai fàit mal a na mosca, coma ch'as dis, tut d'àutr: a l'avìa sèmper fàit dël bin a la gent. Baraba, da l'àutra banda, a l'era 'n soversiv, un terorista, un sassin... La gent a sern Baraba! La magioransa a l'ha parlà, e lolì as peul nen dëscute, nen vera? Coma l'omne da comprende sta situassion dròla?

Coma giudiché Pilàt? Pilàt ch'a l'é dispòst a liberé, sensa fé na piega, 'n soversiv pericolos për la dominassion ëd Roma? É-lo fòrse Pilàt un governator débol e fifon, opura 'n maestro dl'art ëd la manipolassion dla furfa, un ch'a l'é pro furb e ch'a sà 'l fàit sò? A l'é pì probabil la sconda 'd coste ipòtesi. Pilàt a l'avìa pro capì che Gesù a l'era pa nen na mnassa "për l'ordine pubblico", ma a veul dì che 'd sì a l'arcesta dël pòpol ëd mandé Gesù a meuire anciovà a na cros për contenté la gent e "fesse bel" ëdnans a lor, dzurtut ai cap dël pòpol, che parèj a l'avrìo pensà 'd conté 'dcò lor quajcòsa... A l'era nen parèj, ma a l'era bel deje l'ilusion... D'àutra banda, a lìbera Baraba, un terorista, sicur che, an tùit ij cas a l'avrìa podù ten-e tut sota sò control (dësnò a l'avrìa nen falo).

...e 'l pòpol? Pì che 'n pòpol a l'é na furfa, në stròp ëd feje! As chërd d'esse lìber, ma a l'é manipolà dai sò cap polìtich e religios, da "l'intelighensia" 'd Gerusalem. A son lor, ij cap, ch'a-j buto an boca lòn ch'a l'han da serne, lòn ch'a l'han da voté! A diso bele precis lòn che la gent a l'avìa da dì: "Butelo an cros!".

Sti-sì, costi "cap", as chërdo 'dcò lor d'esse liber, ma 'dcò lor a son manipolà da Roma, che belelì a san bin coma ch'as fà për tense 'l podèj bin ëstrèit. Lor, a Roma, a na san un-a pì del diav, coma ch'as dis. A l'avìo studìa bin coma dominé 'l mond "da la mira sientifica", e a l'han dane la preuva an butand an pé n'imperi ch'a quatava tuta l'Euròpa, e ch'a dësbordava an Africa e an Asia. Sossì për lòn ch'a riguarda "la democrassìa", dont le sernìe a son soens pitòst lòn che quajdun pì an àut già a l'ha decidù 'd fé e ch'a sà bin coma fé seurte fòra fin-a "da le urne". Le ditature, an efet, as tiro nen andré quand ch'as trata 'd fé voté la gent, ma a së stërmo darera na democrassia ch'a l'é parèj mach a l'aparensa. An efet, arzultà dj'elession, a son soens coma ch'a veulo lor, "j'élite" - coma ch'as dis ancheuj.

Tutut, voleve savèj 'dcò n'àutra roba? Bele se l'élite, coj ch'a comando, as chërdo d'esse furb e fé tut lòn ch'a veulo, a-i é quajdun ch'a l'é ancora pì an àut ëd lor, pì an àut fin-a dla potensa dl'imperador ëd Roma con tuti ij sò truschin e potensa militar. Dzora 'd lor a-i é quajdun ch'a compiss precis lòn che chiel a l'ha decretà da l'eternità, ch'a compiss tùit ij sò pròposit per fil e per segn, përché chiel, Nosgnor Dé, la stòria uman-a a l'ha pro scrivula tuta, già dal prinsìpi, coma ch'a fà l'autor d'un romanz: a l'a comensala chiel e la stòria a terminerà pròpi coma che chiel a l'avìa decis. Për Nosgnor a-i é gnun-e sorprèise.

Lolì a val dzurtut për lòn ch'a càpita a sò Fieul Gesù Crist, ch'a l'é bin vera ch'a va meuire an sna cros për la gramissia uman-a. Ma, coma ch'a disìa l'apòstol Pero: "Gesù ‘d Nasaret, n’òm ch’a l’ha arseivù antrames a vojàutri na ciàra testimoniansa da Nosgnor për d’euvre poderose, maravije e segn miracolos che chiel a l’ha fàit sot' ai vòsti euj për sò mojen - com i lo seve bin; col òm-là, an essend ëstàit tradì conform al propòsit predeterminà e precognission ëd Nosgnor, vojàutri i l’eve massalo ancioandlo a na cros për man ëd gent grama ch’a rispeta nen la lej ëd Nosgnor. Nosgnor, contut, a l’ha arsussitalo, an avend delivralo dai patiment dla mòrt, përché ch’a l’era nen possibil ch’a fussa artenù da chila" (At 2:22-24).

Gesù, e nen Baraba, a va a meuire anciovà a na cros. Ël mond a-j dà la preferensa a Baraba, ma, coma 'dcò a dis ël Salm 2: "Përchè le nassion a cisso ‘d tumult e ij pòpoj a buto an pé ‘d complòt tant inùtij? Ij rè dla tèra a pijo j’arme, ij sovran a tësso dj’antrigh contra Nosgnor e contra ‘l rè che chiel a l’ha consacrà. "S-ciapoma soe caden-e”, lor a crijo, “gavomse ‘l giov ch’a l’ha butane ans ël còl”. Col ch’a l’é astà an sël tròno dël cél, contut, ëd lòn as na fà mach na ghignada; Nosgnor a-j fà dë sbefie. Peuj a-j parla rabios e a-j fà avèj lë sparm a còl, përchè a-j dis: “A l’é mi ch’i l’hai consacrà mè rè a Sion, an mia montagna santa” (Salm 2:1-6).

Ël Fieul ëd Nosgnor, Gesù Crist a sarà col che a la fin a preval - mach chiel. Pa 'l pòpol, pa ij sò cap, pa ij roman con tuta sua bòria e potensa, ma Dé. A conven, donca ëd nen sté a sente lòn ch'a dis la gent. A conven fesse la domanda ch'a l'era fasse Pilàt: “Còsa veule, donca, ch’i fasso ‘d col ch’i ciame ‘l rè dij Giudé?”. La rësposta an la dà 'l Salm midem ch'i l'oma giusta mensionà: "A l’é për lòn, voi ij rè, ch’i farie bin a d’avèj ëd bon sens! I seve stàit butà ans l’avis, voi, ij governant ëd la tèra. Buteve al servissi ëd Nosgnor, rendje l’adorassion, vnì tërmolant a feje omagi, Sogeteve al Fieul regal ëd Nosgnor, përchè chiel a podria anrabiesse e vojàutri i podrie esse bin fàit a tòch, soa zara a podrìa anfiamesse ant un moment. Tutun, a l’avran motobin ëd gòj coj ch’as buto sota soa protession" (Salm 2:10-12). Ant l'istess temp, rendomse cont ëd chi cost mond a lo dòmina fasend chërde a la gent d'esse lìbera. Che n'ilusion patètica! Ij regim polìtic e ideològich ëd cost mond a san pro bin coma manipolé la furfa, fin-a ant le "democrassìe". E-lo nen vera che ancheuj ij mass-media a son fàit apòsta për "persuade" la populassion da na banda o da l'àutra?

E peuj, a son tanti, ancheuj ch'as chërdo d'esse lìber, ma, an realità, a son bin manipolà: a penso, a parlo e agisso precis "coma ch'a diso ant la reclam" o coma ch'a diso ij sò programa favorì... La Scritura, parland ai cristian d'Efeso, a descriv soa vita 'd lor anans ch'a dventèisso dij cristian: "A-i era 'n temp che vojàutri i j'ere coma mòrt për motiv ëd vòstra disubidiensa e ij tanti vòstri pecà. I l'avìe pijà l'andi 'd vive ant ël pecà, second ch'as costuma an ës mond-sì, e i scotave mach ël diav, ch'a l'é 'l cap ëd le potense dël mond invisìbil. A l'é chiel lë spirit ch'as dà tant da fé ancheuj ant ij cheur ëd coj ch'as arfuso 'd fé ubidiensa a Nosgnor. Tuti nojàutri na vòta i vivìo 'dcò parèj: i seguitavo mach j'anvìe passionaj e j'inclinassion ëd nòstra natura 'd pecator. I j'ero 'd natura l'oget ëd l'ira 'd Nosgnor, tanme tuti j'àutri" (Efesin 2:2-3).

Vera libertà, contut, lor a l'avìo arseivula dòp d'avèj fidà tuta soa vita 'd lor al Signor e Salvator Gesù Crist. A l'é la litra midema a j'Efesin ch'a dis pòch anans: "Nosgnor, contut, ch'a l'é rich an misericòrdia e ch'an veul tant bin, bele s' i j'ero mòrt për motiv ëd nòstri pecà, a l'ha dane vita quand ch'a l'ha arsussità Crist dai mòrt. (A l'é mach për la grassia 'd Nosgnor ch'i seve stàit salvà!). Chiel a l'ha fane arsussité ansema a Crist e l'ha fane sté astà con chiel ant ij céj, përchè ch’a l'ha butane 'n comunion con Gesù Crist. A l'é parèj che Nosgnor a l'ha rendune l'esempi da mostré a le generassion ch'a vniran ëd la richessa sensa paragon ëd soa grassia e bontà anvers a nojàutri, coma ch'a l'é mostrà ant lòn ch'a l'ha fàit për noi an Crist Gesù. Nosgnor a l'ha salvave për grassia quand ch' i l'eve chërdù: a l'é pa nen quejcòsa ch'i l'eve merità an na quai manera, ma a l'é 'n don che Nosgnor a l'ha fave" (Efesin 2:4-8). Gesù a l'é mnà stacà da l'un e da l'àutr, ma a và precis andoa ch'a l'é stabilì ch'a vada për compì ij propòsit ëd Nosgnor: la salvëssa 'd coj ch'as fido an chiel.

E vojàutri chi é-lo ch'i serne? Gesù o Baraba?

Preghiera

Nosgnor! Dovertme j'euj an sle libertà busiarde che l'arogansa uman-a a pensa d'avèj an cost mond. Fame intende sèmper mej che la vera libertà i la podrai arsèive mach an comunion ëd fé e d'ubidiensa con tò fieul Gesù Crist. Ël mond a la dëspresia e a vorìa mach liberess-ne. It diso mersì, Nosgnor, ch'it l'has liberame da tute le ilusion ëd cost mond. Amen.

https://pms.wikisource.org/wiki/Nino_Costa/Baraba

Duminica 21 'd luj 2019 - Duminica apress la Pancòsta ch'a fà ses

Leture bìbliche: Amos 8:1-12; Salm 52; Colossèis 1:15-28; Luca 10:38-42

Preghiera: Nosgnor tutpotent e sorgiss d’ògni speransa! Ti ‘t conosses lòn ch’i n’oma da manca anans ch’it lo ciamo e nòstra gnoransa ‘d ciamè: Abie compassion ëd nòstra debolëssa e, an toa misericòrdia, dane cole còse che nojàutri, an nòstra indegnità, is ancaloma nen ëd ciamete e che an nòstr ësborgniment i podoma nen ciamete; për la dignità ‘d tò Fieul Gesù Crist, ch’a viv e regna con ti e con lë Spirit Sant, un sol Dé, ora e për sèmper. Amen.

lunedì 8 luglio 2019

Ël silensi dël buch emissari (94. March 15:1-15)



A peul capité, e a càpita, che un ch'a sia dël tut nossent as pija adòss volontariament le colpe d'àutri e a paga chiel për lor la pen-a che lor a l'avrìo bin merità, e tant da ess-ne liberà. A sarìa pa "na ròba giusta", ma për amor as peul fé 'dcò lolì. As trata 'd lòn che le Scriture Sante a diso ch'a l'avrìa fàit ël Mëssìa, ël Salvator, e che an tra ij Giudé a l'era rapresentà da la sirimònia dël "buch emissari" (an italian "il capro espiatorio"). Nosgnor Gesù Crist a l'ha realisà pròpi lòn, e soa euvra a resta d'efet për tuti coj ch'as fido an chiel. Ancheuj i vardoma lòn ch'a dis l'evangeli 'd March a propòsit dël silensi 'd Gesù 'dnans a coj ch'a l'acusavo d'ògni sòrt ëd crimen.
Gesù dëdnans a Pilàt. "Peui, a lë sponté dël sol, ij gran sacerdòt con j’ansian, ij magìster ëd la Lej e tut ël Sinèdrio, a l’han tnù consej për acordesse an lòn ch’i l’avìo da fé. A l’han fàit ëstaché Gesù, a l’han mnalo vìa e a l’han dalo ant le man ëd Pilàt, ël governator roman. Pilàt a l’ha anterogalo ciamandje: “Ses-tu ‘l rè dij Giudé?”. E Gesù a l’ha rësponduje: “It lo dise ti”. Ora, ij gran sacerdòt a lo acusavo ‘d diverse còse, ma chiel a-j rëspondìa gnente. Antlora Pilàt a l’ha torna anterogalo, disandje: “Rëspondes-to gnente? Varda vàire ch’a son le acuse ch’at fan!” Ma Gesù a l’ha dije ancora gnente, e Pilàt as na stupìa motobin" (Marco 15:1-5).
Për "completé l'euvra" e liberess-ne a la fin ëd Gesù, a-j mancava mach na ròba: l'autorisassion dle autorità roman-e, le sole ch'a l'avèisso an coj dì-lì ël drit ëd condané quajdun a mòrt an Palestin-a. Ij prèive e j'ansian dël pòpol a l'avìo, contut, da trové un motiv plausìbil për felo condané, d'acuse chërdibij, për salvesse la facia, coma ch'as dis...

A l'avrìa avù gnun efet condané Gesù pr' avej trasgredì 'd lege religiose ebràiche, gnanca l'acùsa 'd bëstëmmia. Ij Roman, lor, dle lege religiose ebràiche as n'anfavo bin pòch. A l'é parèj, antlora, che ij cap dij sacerdòt, jë scriba e tut ël Sinèdrio, a ten-o consèj për fesse vnì n'idèja... Trovà! "Disoma che Gesù a l'é 'n soversiv, un rivolussionari ch'a l'é fasse rè e ch'a serca 'd pijé 'l podèj a Gerusalem, arvërsé j'autorità costituije e scassé ij roman". A sarà sossì ch'a-j diran ai Roman, che 'd sicur a l'avrìo pa podù fé finta 'd nen ëdnans a na ròba parèj. An cola manera-lì, Gesù a sarìa stat pijà 'n caria dai Roman e, a la fin, "gavà dai pé" ansema a d'àutri soversiv e criminaj - almanch për dé na lession a tuti coj ch'a l'avèisso pensà d'arviresse a j'ocupant roman! Parèj, a sarìo stàit lor, ij Roman, a fé për lor "ël travaj spòrch". Ij cap dij Giudé a l'avrìo fin-a arseivù le làude dle autorità roman-e: "Che brav ch'a son a dene na man për ëscongiuré la soversion!".

Antlora a fan ëstaché Gesù e a lo rabasto 'dnans a Pilàt, ël governator roman, ch'a-j fà n'anterogatòri për acertesse 'd chi ch'a sìa col ch'a l'han portaje ancadnà tanme 'n brigant.

Col "ëstrasson" sarìa-lo 'n rè o 'n soversiv pericolos? A l'é da nen chërdje, a l'é na ròba che Pilàt a pensa ch'a sìa pròpi nen ël cas. Còsa ch'a-i sarà sota? A la domanda direta che Pilàt a-j fà: “Ses-tu ‘l rè dij Giudé?”, Gesù a rëspond an na manera nen ciàira, elusiva. Gesù a riva carià dle acuse ch'a-j fan, ma a sta ciuto sensa gnanca dëscolpesse. Përchè? Për Pilàt la facenda a spussa... Pilàt as rendìa bin cont che "ij gran sacerdòt a l’avìo dajlo ant le man për invidia" (March 15:10).

J'acusator ëd Gesù, ij sacerdòt e j'ansian dël pòpol, a l'avìo dasse tant da fé për liberess-ne 'd Gesù ma, bòrgno coma ch'a j'ero, as rendìo nen cont che, malgré tùit ij sò truschin, lòn ch'a càpita a Gesù a l'ha na valensa religiosa, ch'a l'é quajcòsa ch'a corëspond ai pròpòsit ëd Nosgnor Dé: Gesù a vnirà la vìtima dël sacrifissi ùltim për la remission dij pëccà 'd coj ch'as fido e ch'as fideran a chiel coma 'l Mëssìa, ël Salvator. Pròpi lor, ch'a j'ero 'd sacerdòt d'Israel, a selebravo 'd régola 'd sacrifissi d'animaj, ch'a l'ero dj'oferte a Nosgnor pr' ël përdon dij pëccà. An tra coste pràtiche religiose a-i era la sirimònia dël "buch emissari" (an italian "il capro espiatorio), da selebresse an col ch'a l'era ciamà "Ël gran’ dì dl’Espiassion".

Sossì a l'é lòn ch'i lesoma ant ël lìber dël Levìtich, al capìtol 16: "Cora che Aron a l’avrà terminà ‘l rit d’espiassion dël Leu Santissim, dla Tenda dël Rëscontr e dl’autar, as farà portè ‘l boch viv. Aron a-j butrà le doi man dzura dla testa e a confessrà tute le colpe, le infedeltà e ij pëccà dij fieuj d’Israel. A saran parèj posà dzura dla testa dël boch. Apress, ël boch a sarà mnà ant ël desert, portà da n’òm ch’a-j sarà dàita costa comission. Ël boch a portrà donch ansima ‘d chiel tute le colpe d’j’Israelita ant na tèra ‘d desolassion" (Levìtich 16).

Cola-lì a l'era na sirimònia simbòlica, na figura. An efet, a l'era la prefigurassion ëd lòn ch'a l'avrìa fàit përdabon ël Mëssìa, ël Salvator, quand ch'a sarìa vnù, visadì pijé an s' chiel medésim ij pëccà 'd sò pòpol për fene l'espiassion e parèj vanié për lor ël përdon ëd Nosgnor. Ij sacerdòt ch'a vorìo liberess-ne 'd Gesù as rendìo nen cont che Gesù a l'era 'l Mëssìa che bin lor a spetavo e, ironìa dla sòrt, che con sò at maléfich ëd lor, a l'avrìo realisà pròpi lòn che la sirimònia dël boch emissari a n'era la rapresentassion!

Vardé bin lòn ch'a càpita. Gesù, ch'a l'era nossent, a l'é acusà d'ògni sòrt ëd pëccà, e sensa dì na paròla, coj pëccà as jë pija adòss (as jë pòrta vìa) e a meuir an sna cros, an pagand chiel, ëd manera volontària, la pen-a, ël castigh, che për coj pëccà, d'àutri a l'avrìo bin merità. Gesù a compiss parèj n'euvra 'd salvassion ch'a val ancora ancheuj për tuti coj che, an confessand ij sò pëccà 'd lor, an "pogiandje an sla testa 'd chiel", a buto an chiel soa fiusa për ch'a na sìo liberà, portà vìa për sèmper. Ij chërdent an Gesù a 'rsèivo parèj, conform a le promësse dle Scriture, ël përdon, a son salvà dai sò pëccà e da soe conseguense eterne - pa 'd manera simbòlica, ma përdabon. Lòn ch'a l'avrìa fàit Gesù a val për la salvëssa 'd tùit ij chërdent an chiel, fin-a al dì d'ancheuj, fin-a për vojàutri ch'i sente o lese cost messagi!

Ël sacrifissi 'd Gesù an sla cros a sarìa nen ëstàit d'efet për lor, ij prèive e j'ansian dël pòpol, përché? Përchè lor a pensavo d'esse già "a pòst" con Nosgnor Dé, ma dzurtut përché a meprisavo e arfudavo Gesù, ch'a l'era 'l Crist, ël Salvator. Magara se quajdun ëd lor a fussa 'rpentisse 'd soa gramissia, a l'avrìa podù esse përdonà, ma i l'oma gnun-a evidensa ch'a l'abio arpentisse. Esse mach "religios" e fin-a 'd prèive a l'é gnun-a garansìa 'd salvassion sensa 'l pentiment dij pëccà e na fede génita ant ël Salvator Gesù Crist. Damentre Gesù a l'avrìa fàit l'espiassion dij pëccà dij sò, coj ch'a j'aparten-o për grassia, për lor a sarà valid lòn ch'a scriv l'apòstol Pàul: "A l'é parèj che tò cheur andurì, ch' a veul nen convertisse, a s’ambarona adòss ël pèis sèmper pì grand dla flin-a 'd Nosgnor. An efet, a vnirà sicur ël dì dla flin-a 'd Nosgnor, quand che chiel a manifestrà sò giust giudissi" (Roman 2:5).

L'apòstol Pero a l'avrìa predicà a la gent ëd Gerusalem ant ël dì dla Pancòsta sossì: "Gent d’Israel, sté a sente ste paròle-sì: Gesù ‘d Nasaret, n’òm ch’a l’ha arseivù antrames a vojàutri na ciàra testimoniansa da Nosgnor për d’euvre poderose, maravije e segn miracolos che chiel a l’ha fàit sot' ai vòstri euj për sò mojen - com i lo seve bin; col òm-là, an essend ëstàit tradì conform al propòsit predeterminà e precognission ëd Nosgnor, vojàutri i l’eve massalo ancioandlo a na cros për man ëd gent grama ch’a rispeta nen la lej ëd Nosgnor (...) Ch’a sapia ‘d sicur tuta la cà d’Israel che Nosgnor a l’ha fàit e Signor e Crist, pròpi col Gesù ch’i l’eve butà an cros!” (At 2:22,23,36).

Cost mëssagi a resta valid ëdcò për nojàutri.

PREGHIERA

Nosgnor Dé! Ti 't l'has vorsù che tùit ij mè pëccà a fusso posà an 's Gesù, ël Crist, përchè i na fusso liberà con tute soe afrose conseguense. Aceta la confession sincera dij mè pëccà, ch'i l'hai trasgredì an tante manere a toa santa volontà e im fido dël tut, ànima e còrp, a chiel e a soa euvra 'd salvassion, a fin ch'i arsèiva la grassia 'd tò përdon. Amen.

Duminica 14 luj 2019 - Duminica ch'a fà sinch apress la Pancòsta

Leture bìbliche: Amos 7:7-17; Salm 83; Colossèis 1:1-14; Luca 10:25-37

Nosgnor! An tòa misericòrdia arsèiv le preghiere ‘d tò pòpol ch’at invòca, e acòrda ch’a peuda conòsse e comprende lòn ch’a l’ha da fé, e che ‘dcò a peuda avèj la grassia e ‘l podej ëd compije con fidelità; për Gesù Crist, nòst Signor, ch’a viv e regna con ti e com lë Spirit Sant, un sol Dé ora e për sèmper. Amen.

martedì 2 luglio 2019

Arconòsse la natura uman-a për lòn ch'a l'é (93. March 14:66-72)



La Paròla 'd Nosgnor ant la Bibia a l'é dël tut onesta an sla misèria dla natura uman-a coma ch'a l'é dventà sota l'influensa dël pëccà. Ij përsonagi ch'a presenta, fin-a "j'eroe dla fede", a son mai idealisà, ma mostrà con tute soe debolësse e faliment. Fin-a Pero, ch'a l'é stàit ciamà "ël prinsi dj'apòstoj" e "San Pé", ant ij vangej a l'é mostrà nen mach ch'a l'é d'antrap a la mission ëd Gesù, ma, coma ch'i vedoma ancheuj, che për tre vire a 'rnega Gesù, sò Magister. Arconòsse la natura uman-a per lòn ch'a l'é, contut, a l'é 'l prinsìpi 'd soa redension.
Pero a 'rnega Nosgnor. "Ora, ant ël mentre che Pero a l'era giù ant la cort, a l'é vnuje un-a dle serve dël gran' sacerdòt. E quand ch'a l'ha vëddù Pero ch'a së scaodava, a l'ha vardalo an facia e a l'ha dije: "Ti j'ere un ëd coj ch'a stasìa con ël Nazaré, con Gesù! Nen vera?". Ma chiel a l'ha negalo, e a l'ha dije: "I lo conòsso nen col òm, e i sai nen lòn ch'it dise!". Peui a l'é sortì fòra, ant ël vestìbol, e 'l gal a l'ha cantà. E la serva, avendlo torna beicà bin, a l'é butasse a dì a coj ch'a l'ero lì present: "Sto-sì a l'é pròpi un ëd coj-là!". Ma Pero a l'ha negalo na sconda vira. E ancora 'n pòch apress, coj ch'a l'ero lì present a l'han dije a Pero: "A l'é sicur che ti 't ses un ëd coj là, përchè ti 't ses ëd la Galilea: tò acsan a lo dà a conòsse!". Antlora Pero a l'ha giurà e spërgiurà e a l'ha dit: "Ch' i sia maledet s'i diso nen la vrità: i conòsso pròpi nen l òm ch'i dise!". E 'l gal a l'ha cantà për la sconda vira, e Pero a l'é arcordasse 'd lòn ch'a l'avìia dije Gesù: "Anans ch' ël gal a l'àbia cantà doi vire, ti 't l'avras negà tre vòlte fin-a 'd conòss-me!". E essend sortì, a l'é butasse a pioré" (Marco 14:66-72).
As podrìa bin dì che Gesù a sia stàit rablà fin-a ant ij leugh ij pì sombr, ancreus e trist dël pëccà dl'òm, coj ch'a së stërmo darera dle mascre dla religion e dla giustissia. An ven an ment lòn che Gesù a l'avìa dit na vira: "Trist a vojàutri, magister ëd la Lej e Farisé ipòcrita, përchè i smije a ‘d tombe sbianchìe, ch’a parèisso bele për dafòra, ma ch’a son për drinta pien-e d’oss ëd mòrt e d’ògni sòrt ëd porcarìe. L’istess i seve vojàutri, dafòra i smije giust, ma për drinta i seve pien d’ipocrisìa e ‘d malissia" (Maté 23:27). A l'é pròpi 'dnans a 'd tribunaj parèj che Gesù a l'é tirà. An che man ch'a l'é finì!

La misèria moral ëd l'òm a l'é presentà sensa gena, bruta coma ch'a l'é, nen mach ant la condòta dij nemis ëd Gesù, ma 'dcò, ant n'àutra forma, an col ch'a l'é considerà 'l përsonagi 'l pì rapresentativ dij dissépoj 'd Gesù, Pero. E-lo chiel ël mej dissépol ch'a-i era? Ël pì brav? N'esempi 'd virtù? Podomne proclamelo "sant", e butelo "an sj'autar" coma ch'a l'han fàit con ël nòm ëd "San Pé"? Nò, nì chiel nì j'àutri. Butoma pròpi da banda minca n'ilusion ch'i podrìo avèj an sla natura uman-a. A l'é mach grassie a la misericòrdia 'd Nosgnor, che da n'òm o da na fomna a peul seurte quajcòsa 'd bon, e gnente ch'a podèissa esse considerà nòst mérit: a l'é mach l'euvra 'd Nosgnor, nen la nòstra. Fin-a l'apòstol Pàul a disìa: "Comsëssìa, a l'é për la grassia 'd Nosgnor ch'i son lòn ch'i son, e Soa grassia 'nvers ëd mì a l'é nen stàita sensa frùt. Al contrari, i l'hai travajà motobin ëd pì che tuti lor, o, per dila mej, a l'é stàit Nosgnor che, për Soa grassia, a l'ha fame ‘l Sò utìss" (1 Corint 15:10).

Che vërgògna marsa për Pero, ch'a l'era bin d'àutr che 'n ròch. Malgré tuta la baldansa ch'a l'avìa anans, chiel a faliss dël tut la preuva dla fede e a riva fin-a a 'rneghé sò Magister e Signor! Vera, Pero a l'era nen ëscapà tanme j'àutri e a l'avìa compagnà Gesù da leugn fin-a a la sede 'd sò process ma, bele se a l'era stàit arconossù coma un dij dissépoj ëd Gesù e tradì da l'acsan ëd la Galilèa ch'a l'avìa, Pero a giura e spërgiura 'd gnanca conòsse cost Gesù dont a parlavo... A l'era na ròba ch'a podìa gnanca sté an pé: pròpi quand Gesù a l'era an sla bòca 'd tuti, përché granda a l'era la fama ch'a l'era fasse, chiel, Però, a disìa 'd savèj gnanca 'd lòn ch'a parlèisso. Coma ch'a disèissa: "I sai nen, i l'hai vëdù gnente e s'i-i ero, i dormìo". Cola neuit, Pero a disìa ch'a l'era passà da lì pr' asar, coma 'n foresté ch'a ven da lontan. E-lò nen patétich?

Nò, condanoma nen Pero. A l'è nen divers da nojàutri. A podrìa bin esse che an tra 'd nojàutri a-i sia quajdun ch'a l'avrìa avù pì 'd coragi che Pero e ch'a l'avrìa confessà dë sté da la banda 'd Gesù. Cola ch'a sarìa stàita nòstra reassion, contut, s'i nojàutri i fusso stàit ant la situassion ëd Pero? "Che col ch’as chërd dë sté drit, ch’as pija varda ‘d nen casché!" a dis l'apòstol Pàul" (1 Corint 10:12).

A l'é sicur che Pero a l'avìa avù n'esperiensa génita 'd conversion al Crist, lolì i vorsoma nen butelo an question! Pero a l'era nen Giuda, ël traditor! Pero a-j vorìa pròpi bin a Gesù e a chërdìa 'd cheur a soe paròle, bele cora ch'a-j capìa nen pro bin. Con Pero, contut, l'euvra 'd trasformassion ëspiritual ëd sò cheur, ch'a l'era comensà ant ël moment ëd soa conversion, a l'era 'ncora nen terminà. Pero a l'avìa 'ncora tanta stra da fé e 'd sicur l'esperiensa dl'arnegament a sarìa stàita për chiel na lession ch'a l'avrìa mai pì dësmentià, quajcòsa ch'a sarìa servì për soa maturassion coma 'n cristian.

An efet, bele se gnun a vorìa tombé e falì e ch'as lo àugura a gnun, ij robaton e ij faliment a son dovrà da Dé për "mostrene quajcòsa", për rinforsene. Robaton e faliment, ant le man ëd Nosgnor, për coj ch'a son dij sò, j'Elet, a son ëd tape an sla stra dla maturassion. Un dì, Pero a sarìa pentisse d'avèj arnegà Gesù e Gesù a l'avrìa përdonalo e butalo fin-a ant na posission ëd responsabilità ant la Gesia. Le lerme 'd Pero a sarìo nen ëstàite sgairà. Sgairà a sarìo bin ëstàite le lerme 'd Giuda, ch'a l'era nen pentisse 'd sò tradiment. Cole lerme a l'avrìo portalo pitòst pì giù an fond, ant un leugh da 'nté ch'a l'avrìa pì nen podù torné sù "ant la superfice".

Arconòsse la natura uman-a per lòn ch'a l'é, a l'é 'l prinsìpi 'd soa redension s'a men-a al pentiment. Nosgnor a l'é bin dispòst al përdon quand ch'is butoma a soa disposission për fé 'd nojàutri 'd përson-e neuve. Nosgnor a lo veul e a lo peul fé.

PREGHIERA

Nosgnor! I sai d'esse na përson-a fiaca e tëmrosa. Ti 't ëm conòsse bin: i peudo stërmé gnente da ti. I ciamo, parèj, tò agiut për dventé pì fort ant la fede e për chërse da la mira moral e spiritual. It ringrassio che. malgré tut lòn ch'i son, malgré ij me robaton e faliment, ti it l'has soen ëd mi con tant amor e passiensa, përché i aparten-o a ti. Sosten-me ant mè angagg a d'esse 'n cristian. Amen.

Dumìnica 7 luj 2019 - Quarta dumìnica apress la Pancòsta

Leture bìbliche: 2 Re 5:1-14; Salm 30; Galat 6:1-16; Luca 10:1-11,16-20

Preghiera: Nosgnor! It l'has mostrane a osservé tùit ij tò comandament ant ël volèj bin a ti e a nòstr pròssim: Acòrdane la grassia dël tò Sant Ëspirit, ch'i sio consacrà a ti con tut nòst cheur, e unì l'ùn a l'àutr con n'afession pura; për Gesù Crist, nòst Signor, ch'a viv e ch'a regna con ti e con lë Spirit Sant; un sol Dé, ora e për sèmper. Amen.

lunedì 24 giugno 2019

A conven dila la vrità, opura nò? (92. March 14:53-65).



Ancheuj a diso che la vrità a sìa relativa. "Lòn ch'a l'é vrità për ti, për mi a l'é n'àutra e a va bin l'istess"! ...e guaj a dì ch'a sia nen parèj! Dì la vrità a dventa soens na question ëd conveniensa o cola che 'l pì fòrt a l'impon coma vrità. A l'é ciàir che ìl mond d'ancheuj a l'ha 'd problema con la rassionalità e la lògica... Tut ël process ch'a-j fan a Gesù a l'é basà an sla faussarìa, ma chiel a l'é l'ùnich che quand ch'a parla, la vrità a la dis bin, ma ij sò acusator a la veulo nen sente. Vardoma 'n pò da lòn ch'an conta l'evangeli 'd March.
Condanà dal Consistòri . "E a l'han mnà Gesù dë 'dnans al gran' sacerdòt e lì a son radunasse tùit ij cap dij sacerdòt, j'ansian e ij magister ëd la Lej. E Pero a-j andasìa dapress da lontan an rivand fin-a ant la cort dël gran' sacerdòt. Ansilà a l'era setasse an compania dle guardie, e a së scaodava arand' al feu. Ora, ij cap dij sacerdòt e 'l Consistòri antregh a sercavo 'd quaj testimonianse contra Gesù për felo meuire, ma a na trovavo pa, përchè diversi a dasìo 'd fàusse testimonianse contra 'd chiel, ma soe diciarassion ëd lor a concordavo nen. A la fin quajdun a l'é aussasse e a l'ha portà costa fàussa testimoniansa: "I l'oma sentì ch'a disìa: 'I camperai giù stò Templ ch'a l'é fàit con ëd man d'òmo e in tre dì i na butrai 'n pé n'àutr, ch'a l'é nen fàit con ëd man d'òmo". Ma 'dcò 'ntlora soe testimonianse 'd lor a concordavo nen. A l'é 'ntlora ch' ël gran sacerdòt a l'é ausasse dë 'dnans a tùit j'àutri e a l'ha 'nterogà Gesù disandje: "Rispondes-tu nen? Còs é-lo che sti-sì a diciaro contra 'd ti?". Ma Gesù a stava ciuto e a rëspondìa pa. Ël gran' sacerdòt a l'ha 'ncora interogalo, e a l'ha dije: "Ses-tu 'l Mëssìa, ël Fieul dël Benedet?". E Gesù a l'ha dije: "I lo son, e i vëdreve ël Fieul ëd l'òm astà a la drita dla potensa 'd Nosgnor, e ch'a ven an sle nivole dël cél". Antlora 'l gran sacerdòt a l'ha s-ciancasse con oror sue vestimente e a l'ha dit: "I l'oma pì nen da manca 'd testimòni. I l'eve sentì la bëstëmmia! Còsa vë smija-lo? Cola ch'a l'é 'l vòstr verdet?". Antlora tuti a l'han crijà "Colpèivol! A mérita 'd meuire!". E quajdun a son butasse a scracèje adòss e a quateje la facia e deje 'd pugnatà, e a-j disìo: "Profetisa e dine chi ch'a l'ha patlate!". Le guardie, peui, dasendje dë s-ciaf, a l'han portalo via" (March 14:53-65).
Gesù a ven arestà e mnà - peul esse antorn a mesaneuit, ant la cà dël gran sacerdòt andoa ch'a l'avìo organisà 'n process somari për s-ciairì 'd lòn ch'a l'avrìo acusalo. Tuta la facenda a l'é dël tut ëspòrca, contraria a la lege, përversa. A vorìo mach trové na scusa, un rampin, për dësbarassesse a la fin ëd Gesù. A vorìo vardé s'a l'era possibil rivé an na quaj manera a na sentensa 'd mòrt d'un tribunal, e për lòn a vorìo trové dj'acuse për giustifichela. Tut a l'avìa d'avèj n'aparensa, na visa 'd legalità. Për cola gramissia a l'avìo bin da giustifichesse dnans al pòpol. Ant soa ipocrisìa 'd lor, ij cap dij Giudé a vorìo smijé pì giust che j'ocupant roman, che d'ingiustissie, lor, as n'antendìo pro! Ij roman, an efet, a governavo con la lògica del pì fòrt e as fasìo scrùpol ëd gnente. A fasìo patì la gent e s'a-j convnìa, a massavo sensa tante stòrie... Ma lor, ij cap dij Giudé as vantavo d'esse giust e a deuvìo dé la testimoniansa 'd fidelità a le lege 'd Nosgnor coma vajant aministrator dla giustissia. Imaginomje, antlora, a scartablé 'd lege e 'd cavij: quajcosa pr' acusé Gesù a l'avìo bin da trovela! A penso, peuj, ëd trové 'd testimoni fàuss da pagheje la cativèria: a l'era nen malfé trové quajdun parèj. Le testimonianse 'd coj-lì, contut, as contradisìo: ch'a l'avèisso almanch ëd butesse d'acòrd anans an 's lòn ch'a l'avìo da dì! Parèj a va nen bin. Gesù a dis gnanca na paròla. A valìa nen la pen-a dësfendse da cole acuse fàusse: a stasìo gnanca 'n pé da daspërlor!

A la domanda direta, però, "Ses-tu 'l Mëssìa, ël Fieul dël Benedet?", Gesù a-j rëspond. Mach chiel a l'é 'n testimòni sincer. La conveniensa përsonal a l'é pa 'l criteri për determiné se dì o nen dì lòn ch'a l'é vrità. A l'é parèj che Gesù, ciàir e net, a diciara d'esse 'l Mëssìa che ij Giudé da tant a spetavo. Për fé cola diciarassion, Gesù a dovra fin-a l'antica professia 'd Daniel ch'a preanunsia l'esaltassion pì àuta dël Mëssìa: "I lo son, e i vëdreve ël Fieul ëd l'òm astà a la drita dla potensa 'd Nosgnor, e ch'a ven an sle nivole dël cél". 'Dnans a na tal afermassion ël gran sacerdòt a reagiss con ij gest che antlora a fasìo për dé a vëdde tuta soa indignassion e scandol. Gesù "a l'ha dila tròp grossa". Cola 'd Gesù a l'era "na bëstëmmia" ch'as podìa pa toleresse. A la fin, quajcòsa për condané Gesù a l'avìo bin trovala. La lege d'Israel a parlava ciàir: "Chi ch’a l’avrà bëstëmmià contra ‘l nòm dël Signor a sarà condanà a mòrt. Tuta la comunità a lo farà meuire a prassà. As farà meuire tant ël foresté che col ch’a l’é nà ant ël pais; a l’avrà da meuire përchè a l’ha bëstëmmià contra ‘l nòm dël Signor" (Levìtich 24:16). An efet, Gesù a l'avìa përnunsìa "a spropòsit" - scond lor - ël nòm che gnun a podìa mai përnunsié: "Mi i son" , visadì Javé, ël nòm che Nosgnor Dé a l'avìa arvelà per chiel, e Gesù a lo àplica a soa përson-a! A-i era, antlora, pì gnun-a alternativa possibil: o Gesù a l'era 'l Mëssìa - an col cas-lì lora a l'avìo da sogetesse a soa autorità, opura Gesù a l'era n'impostor, n'ambrojon dësvisà ch'as dovìa arneghé e gavé ël pì tòst possibil da la sircolassion. L'antegrità dël pòpol d'Israel "a l'avìa da esse guernà" da 'd personagi coma Gesù che, scond lor, a l'era 'n ciarlatan pericolos!

Anvers n'òm tant "presuntos" e "da rije", "degn mach ëd la mòrt", tanti ch'a j'ero lì cola neuit a dan espression a tut ël dëspressi ch'a l'avìo 'ndrinta: a-j dan dë s-giaf e 'd pugnatà, a-j scracio adòss, a-j fan le svergne për tanta "sfaciarìa" e "impudensa". Për lor, a l'é sicur che Gesù a sàpia nen "coma së stà 'l mond". Pieghesse 'dnans a "j'autorità costituìje" e conformessje nen, a l'é "pròpi da fòl", coma ch'a sarìa "da fòl" butesse la vita a l'arzigh disand ëd ròbe ch'a son pa "politicament corete". Scond lor, se Gesù a fussa 'l Mëssìa përdabon, a dovrìa 'dcò esse sensa scrupoj e a l'avrìa da dovré j'istess métod ch'a dovra cost mond për impon-e soa supremassìa. Ed sicur "a mérita la mòrt" col ch'a l'é tansipòch "anteligent" da dì la vrità ant na manera tant dësconvenienta. E peui, còs é-la la vrità se nen mach lòn ch'a conven, da vira an vira? Costa "mancansa 'd furbissia", për lor a l'é già assé për discredité minca na pretèisa 'd Gesù...

Da cola banda stas-to? Da cola dij confusionari che për soa conveniensa la vrità lor a la stòrzo për sò còmod, o da cola 'd Gesù, ch'a l'é ogetiva, ch'a piasa o ch'a piasa pa, ch'a conven-a o a conven-a nen? Che ti 't peuda dì an preghiera a Nosgnor lòn ch'a dis ël Salm 86: "Përchè ti ‘t ses grand, Nosgnor, e it fas ëd maravije! Mach ti 't ses Dé. Mostrame toe vie e mi 'm ancaminrai an toa vrita. Acòrd-me la purëssa dël cheur parèj ch’it daga onor! Nosgnor, mè Dé! Con tut mè cheur it laudrai, i darai glòria a tò nòm për sèmper. L’amor ch’it l’has për mi a l’é bin grand: it l’has salvame da la tèra dij mòrt" (Salm 86:10-12).

PREGHIERA

Nosgnor Dé! I l'hai squasi onta 'd fé part ëd cost' umanità ch'a fà scheur fin-a a la nàusia. An tante 'd coste reassion i treuvo quajvòta lòn che pròpi mi i faso. A l'é nen tò Fieul Gesù Crist ch'a mérita na condan-a sens' apel, ma a l'é cost'umanità-sì, dont i na faso part, ch'a mérita d'esse eliminà tanme n'insolensa, n'ofèisa a toa santità. Pura, Nosgnor, ëd cost'umanità grama, ti 't l'has vorsù salvene na part an acordandje toa grassia. An tra costa part dl'umanità che ti 't l'has acordaje la grassia dla salvassion, ti 't l'has vorsù pijé 'dcò mia përson-a. It prego, fà 'n pressa a dësreisé da mi tut lòn ch'at pias nen e fame sèmper ëd pì un ch'a smija a la santità 'd tò Fieul Gesù Crist. A l'é an sò nòm ch'i àusso 'nvers ëd tì costa mia preghiera. Amen.

Dominica 30 'd giugn 2019 - Tersa Duminica apress Pancòsta

Test bìblich:
2 Re 2:1-14; Salm 78; Galat 5:1,13-25; Luca 9:51-62

Preghiera: Nosgnor tutpotent! Ti't l'has fabricà toa Gesia an sle fondassion dj'apòstoj e dij profeta, dont Gesù a l'é la pera la pì amportanta. Acordane d'esse tant gropà ansema ant l'unità dlë spirit con soa dotrin-a 'd lor, da podèj dventé nojàutri un templ ch'at sia acetèivol. Për Gesù Crist, nòst Signor, ch'a viv e ch'a regna con ti e con lë Spirit sant, un Dé sol, ora e per sèmper. Amen.

mercoledì 19 giugno 2019

Che 'd brute figure! (91. March 14:43-52)



El basin ipòcrita 'd Giuda ch'a tradiss Gesù... ij dissépol ch'a scapo... un giovnòt ch'a riva 'nt ël Getsemani mach për vardé lë spetacol dij patiment ëd Gesù... ël vangel an dà n'ilustrassion bin realìstica dl'umanità. Malgré tut, a-i é dë speransa. Lesoma lòn ch'an dis l'evangeli ancheuj.
Ël tradiment e l'arest ëd Gesù. "E sùbit, mentre ch'a parlava 'ncora, Giuda, un dij Dòdes, a l'é vnù, e con chiel na gran tropa armà dë spa e 'd baston. A l'ero stàit mandà dai cap dij sacerdòt, dai magister ëd la Lej e da j'ansian. Ora, col ch'a lo tradìa, a l'avìa daje 'n segn, disand: 'Col ch'i darai un basin ëd salùt a l'é col ch'i l'eve da aresté: ciapelo e portelo via bin guardà'". Donca, quand ch'a l'é vnù, a l'é avzinasse sùbit a chiel e a l'ha dije: "Rabbi!" e a l'ha daje 'n basin. Antlora a l'han butaje le man a còl a Gesù, e a l'han pijalo. E un ëd coj ch'a l'ero lì present, a l'ha tirà fòra soa spa e a l'ha ciapà 'l servitor dël gran' sacerdòt dëstacandje n'orìa. Antlora Gesù a l'ha dije: 'I seve sortì për pijeme coma s'i fusse dapress a 'n brigant, con ëd spa e 'd baston. Mi i j'era tùit ij dì an mes a vojàutri a mostré ant ël Templ e i l'eve nen pijame, ma tut sossì a l'é rivà përchè le Scriture a sìo compìe'. Antlora tùit ij Sò dissépoj a l'han abandonalo e a son scapà via. Ora, a-i era lì 'n cert giovnòt ch'a-j andasìa dapress, vestì mach con con un linseul ëd lin. A l'han sercà 'd pijelo cò chiel, ma a l'é rieussì a scapeje dësfandse dël linseul e a core via tut patanù" (March 14:43-52).
A l'era rivà pr' ij sò nemis 'l moment pì bon për ciapé Gesù. A l'era 'd neuit e Gesù, con ij sò dissépoj, a l'era ant ël verzé anté che 'd sòlit a-i 'ndasìo për preghé: në spassi dovert.

Ij nemis ëd Gesù, për ciapelo, a-j mando fin-a na gran trupa armà. Un pò esagerà, ma lor a savìo nen còsa spetess-ne, magara ma reassion violenta: la prudensa a l'é mai tròpa... An efet, quajdun dij dissépoj, a tenta na reassion ëd difèisa. A l'ha 'dcò chiel na spa. Lolì a podrìa smijene dròlo, ma Gesù la difèisa legìtima a l'ha mai proibila. Ant la version ëd cost episòdi ëd Gioann, i trovoma a cost riguard d'àutri detaj: "Ora Simon Pero, ch'a l'avìa na spa, a l'ha gavala fòra e con un colp a l'ha ciapà un servitor dël Grand Sacerdòt dëstacandje l'orija drita. Col servitor as ciamava Malco. Ma Gesù a l'ha dije a Pero: 'Torna a buté toa spa ant ël feuder. È-lo chi l'avrìa nen da bèive da la san-a ch'ël Pare a l'ha dame?'" (Gioann 18:10-11). Lòn che Gesù a proibiss ambelessì ai sò dissépoj a l'é buté d'antrap a lòn ch'a l'ha da compisse, visadì ij sò patiment e mòrt, che, ant ij propòsit ëd Dé a l'han valòr ëd sacrifissi d'espiassion dij pëccà, e pa nen ël prinsipi dla difèisa legìtima. An tùit ij cas soa reassion a l'avrìa avù gnun bon ésit ëdnans a la trupa ch'a l'era vnùa për ciapelo: tròpa disproporsion ëd fòrse.

Tùit ij Sò dissépoj a l'han abandonalo e a son scapà via. Tut a càpita precis coma ch'a l'era stàit preanunsià dai profeta. Lolì a giustìfica, contut, nì j'aversari 'd Gesù, nì ij sò dissépoj, coma se a l'avèisso podù nen fé d'àutr. Le cose a l'han da esse considerà a doi pian, col ëd Dé e col uman. Tut a càpita precis coma ch'a l'é stàit preordinà da Nosgnor, ma j'ator uman a son dël tut responsabij ëd lòn ch'a fan.

Ël "basin ëd Giuda" a l'é dventà famos. Ël termin ch'a l'é dovrà an grech për arferiss-ne a ìndica quajcòsa 'd pì che mach n'avzinesse dle ciafele. A l'é 'n basin, ma 'n basin da sfacià ch'a fà vnì 'l ghignon. I podrìo pensé che, malgré 'l tradiment, a-i fussa 'n Giuda 'n moment ëd pentiment? Coma s'a l'avèissa pensà: "A Gesù i son bin afessionà, ma lòn ch'i l'hai fàit a l'era pròpi da fesse!". Peul desse, ma tut an lassa pensé che 'd col tradiment Giuda a l'avèissa mach pensà a sò tornacont, dàit che ai sòld a-j podìa pa arzistje... A-i é 'd coj ch'a penso che 'l tradiment ëd Giuda a fussa, per chiel, mach na manera për "socrolé" un pò Gesù e cisselo a n'assion violenta contra j'autorità, magari na manera për anvisché na rivolussion, lòn ch'a-j sarìa piasuje 'd pì a Giuda. lolì, contut, a diminuiss nen soa colpa: s'a fussa stàita mach na question ed profit o na bugià polìtica, Giuda a rason-a mach confor ai criteri 'd cost mond. A smijo d'esse saviëssa, ma a la fin, as arvelo sèmper disastros, un faliment. A son tante le vire che ij moviment polìtich a pijo 'd decision ch'a smija ch'a sio ispirà da bon sens, ma che dòp as arvelo svantà, malprudent. A la fin Giuda as rendrà cont che Gesù a l'avìa bin rason, ma për Giuda a sarà tròp tard. Për la dësperassion e l'onta Giuda as gavrà la vita.

Ant ël racont ëd March i trovoma 'dcò 'n cert giovnòt ch'a-j andasìa dapress, vestì mach con con un linseul ëd lin. A l'avìo sercà 'd pijelo cò chiel, ma a l'era rieussì a scapeje dësfandse dël linseul e a core via tut patanù. Chi er-lo? I savoma nen ëd precis. Peul desse ch'a l'avèissa soa ca lì davzin, che cola neuit a fussa stàit dësvijà da tut col bordel e ch'a fussa andàit a vëdde lòn ch'a capitava pròpi coma ch'as trovava con un linseul campà a còl? Ancheuj, tanta a l'é la curiosità 'd vëdde j'arzultà 'd na dësgrassia an sla stra, ch'as fermo fin-a an sl'autostrada për vardé e che parèj a dvento càusa d'àutre dësgrassie! A veulo vëdde 'l sangh, la tragèdia uman-a - as fermo nen për giuté... La curiosità për la sòrt ëd Gesù a salva nen daspërchila, coma andé a vëdde un dj'ùltim film sù Gesù andoa ch'a scor ël sangh e ij patiment a-i son mostrà con realismo. Ij patiment ch'a dvento në spetacol, n'antërteniment? A capitava 'dcò ant l'antichità, a Roma, ant ël Colossèo, andova la gent a 'ndasìa a amusesse vardand la mòrt (dj'àutri, e sovens dij cristian medésim) an fàcia. Lolì a l'é un-a dle dimostrassion ëd la corussion e la përversità dl'ànim ëd l'òm. Col giovnòt ch'a l'era 'ndàit a vardé lòn ch'a capitava cola neuit a l'é na figura 'd n'anteresse për Gesù e ij sò patiment ch'a l'era nen për soa salvëssa. A sarìa nen dventà 'n dissépol ëd Gesù, mach në spetator. Cost episòdi a l'é na lession për coj ch'a vorìo tiré la gent ant na gesia mach con dë spetacol. Ëd cola gent-li as peul pa fidess-ne: gnun-e ilusion. A son pa vnù për sente la predicassion dl'Evangeli, ch'a l'é cola ch'a pì conta.

PREGHIERA

Nosgnor! Lòn ch'i l'oma lesù ancheuj am fà dësperé dl'umanità ch'a-i é rapresentà! Ël tradiment ëd Giuda, ij dissépoj ch'a scapo, la curiosità sensa sust d'un giovnòt! Mi i podrìa esse nen tant mej che lor! Dame la fòrsa, it na prego, d'esse 'n tò dissépol fedel ch'a të scota e ch'at va dapress sémper, përché cola-lì a l'é l'ùnica salvëssa. Amen.

Dumìnica 23 'd Giugn 2019 - Sconda duminica apress Pancòsta

Leture bibliche: 1 Re 19:1-15; Salm 42,43; Galat 3:23-29; Luca 8:26-39

Nosgnor! Ti che mai it falisse ‘d giuté e ‘d governé coj ch’it anleves përch’ a l’abio ‘d timor costant e amor anvers ëd ti, goernëne, it na pregoma, sota la protession ëd toa bon-a providensa, e fà ch’i l’abio sèmper timor e amor ëd tò Nòm sant; për Gesù Crist, nòst Signor. Amen.

martedì 11 giugno 2019

La fòrsa ch'a dà la preghiera (90. March 14:32-42)



Quand ch'as perd ël sens dla presensa 'd Dé, as perd ëdcò 'l sens ëd la preghiera. A son tanti, ancheuj, ch'a prego mai, ch'a san pì nen preghé, e che fin-a a mepriso la preghiera coma s'a fussa na marca 'd debolëssa. An efet déboj i lo soma bin: a l'é për lòn ch'i l'oma da manca dla preghiera! A l'é la preghiera, an efet, ch'an dà le fòrse e j'arsorse për soporté ij sagrin ëd la vita e, dzurtut, le dësfide dla vita cristian-a. Cola-lì a l'é la lession che ij dissépoj 'd Gesù a 'mprendo l'ora che chiel a prega, con sudor e lerme, ant ël Getsemani. Vardoma 'n pò.
"Antlora a son andàit ant un pòst ch'as ciama Getsemani, e Gesù a l'ha dije ai sò dissépoj: "Asteve ansissì fin-a ch'i l'abia pregà". E a l'ha pijà con chiel Pero, Giaco e Gioann, e a l'ha comensà a sagrinesse e a agitesse fòrt. E a l'ha dije: "Mia ànima a l'é crasà da ‘n crussi e da na tristëssa mortal. Sté sì con mi e vijé". Peui a l'é 'ndàit un pò pì an là, a l'é campasse për tèra e a pregava che, s'a fussa possibil, col' ora afrosa ch'a lo spetava a passèissa lontan da chiel. A disìa: "Abbà, Pare, tut a l'é possibil a Ti. It suplico, fame nen bèive da sta copa 'd patiment; contut, ch'a sìa nen lòn ch'i veuj mi, ma lòn ch' it veule Ti!". Peui a l'é tornà e a l'ha trovaje ch'a dormìo; e a l'ha dije a Pero: "Simon, deurmes tu? Has-tu nen podù vijé gnanca pr' un'ora? Vijé e preghé ch' i intre nen an tentassion, përché lë spirit a l'ha bon-a veuja, ma 'l còrp a l'é débol". Antlora a l'é tornà andré e a l'ha pregà con j'istèsse paròle. Quand ch'a l'é tornà da lor na sconda vira, a l'ha torna trovaje ch'a dormìo, përchè ch' a podìo nen ten-e j'euj dovert, e a savìo nen còsa rëspondje. Quand ch'a l'é tornà da lor për la tersa vòlta, a l'ha dije: "Adess deurme pura e arposeve. Nò, i l'eve deurmì assè: l'ora a l'é rivà. Ël Fieul ëd l'òm a va esse dàit ant le man ëd gent grama. Ausseve, andoma. Vardé, col ch'am tradiss as avzin-a" (March 14:32-42).
Gesù a l'avìa sèmper avù cossiensa d'andova ch'a l'avrìa 'd sicur portalo lòn ch'a fasìa e disìa. A l'era butasse contra j'istitussion polìtiche e religiose, l'establishment, j'elit, coma ch'as dis ancheuj. Con lor Gesù a fasìa gnun compërmess e a stasìa da la banda dla gent ch'a l'avìa gnun podèj. As podìa bin spetess-lo che j'autorità a l'avìo fàit ëd tut për gavess-lo dai pé, col Gesù, e, dàit che gnun àutr sistema a l'avìa funsionà, për felo dësparì a l'avrìo dovrà ij métod ij pì fòrt. Lor as proponìo, an efet, nen mach ëd dësblé soa arputassion, ma 'dcò sò còrp e sò spirit: a l'avrìo falo condané dla manera che antlora a l'era la pì vërgognosa e dai patiment ij pì grand: cola d'un delinquent da fé meuire anciovà patanù a na cros. L'istess sistema j'autorità a l'avrìo dovralo con ël moviment ëd coj ch'a-j andasìo dapress a Gesù: demoralisé ij sò partisan, feje comprende che butesse contra "le potense e j'autorità" 'd cost mond a l'avrìo mai podù speré 'd vince, e parèj l'intension a l'era 'd dësbergiaireje e anienteje. Ch'a na tornèisso chiet a fé sò travaj ëd pëscador, ch'a l'era mej, ch'as sogetèisso a tut lòn che lor, j'autorità, a l'avrìo dije 'd fé; ch'as përmetèisso pì nen d'aussé la testa, s'a l'han cara la vita...

A l'é sèmper ëstàit ël but ëd Sàtana col ëd fé andé an van e dësblé tut lòn che Gesù e ij sò dissépoj as propon-o 'd fé, e lolì ant tute le manere possibij. Quajvòta Sàtana as intrufola 'nt la gesia coma n'agent ëd corussion da 'ndrinta, d'àutre vòte, con la përsecussion, a fà 'd ravagi dij cristian fin-a a feje buté an përzon e a masseje. Tutun, malgré tut, ij propòsit ëd Nosgnor Dé an Gesù Crist a ven-o tuti a compiment. Che gnun a l'abia d'ilusion ch'a sarà nen parèj. Ij sò aversari a peudo bin fé tut lòn ch'a veulo ma a reussiran pa a fermeje. Ij patiment dël Crist e dij cristian, gnentemeno, a 'rzulto fin-a a giuté l'afermassion dël Regn ëd Nosgnor. Nosgnor a-j cambia da darmagi a mojen për rinforsé la fede midema dij cristian e 'l pì grand ëspantiament dla Gesia. Dij sò aversari Nosgnor as na fà dë sbefie: pì ch'ël moviment cristian a l'é crasà e përseguità, pì a chërs e a së stabiliss.

Coma fé, contut, a 'rziste a ste smisurà pression fìsiche, mentaj e spirituaj? Andoa trové la fòrsa për soporté costi patiment? As peul trovela për ël mojen ëd la preghiera. A l'é mach pr' ël mojen ëd la preghiera, na preghiera costant e determinà, che 'l cristian a pràtica soa comunion con Nosgnor Dé, ch'a l'é l'adoss dle fòrse ch'a l'ha da manca për arziste e përsiste. Ëd sossì Gesù a lo mostra ciàir ant lòn ch'a fà ant ël vërzé dël Getsemani - e cola-lì a l'era certo nen l'ùnica ocasion ch'a pregava pr' arsèive 'd fòrse! Lòn ch'a fan, contut, ij sò? A deurmo! A l'é parèj che Gesù a-j dis: "Vijé e preghé ch' i intre nen an tentassion, përché lë spirit a l'ha bon-a veuja, ma 'l còrp a l'é débol".

Vera, ij dissépoj 'd Gesù a son ëstrach e a deuv arposesse. Deurme, contut, a peul esse 'dcò na scapada da la realità. A-i é 'd coj che, për càusa dij sagrin ch'a l'han, a riesso pì nen a deurme, ma d'àutri a treuvo ant la seugn na scapada dai crussi e dai fastidi ch'a l'han. Deurme, perde cossiensa, për lor a l'é na sòrt d'anestétich. Ëd sicur la seugn a l'ha na funsion positiva, ma cola seugn, la seugn coma scapada, a l'é squasi parèj a coj ch'a vorio nié ij sò crussi 'd lor ant l'àlcol o an d'àutre sostanse, o pes, trové ant la mòrt midema "la solussion" ai sò problema! Costa scapada, contut, a 'rzòlvrà pa ij problema. A podrà dé, fòrse, ant la seugn, n'arlass temporari, ma a venta sté dësvij, vijé, për arziste e përsiste con la fòrsa che Nosgnor a dà për ël mojen ëd la preghiera. "Sté dësvij", "vijé" an certe situassion a podrìa significhé në sfòrs terìbil: sangh, sudor e lerme... a l'é na lòta për resté ciàir ëd ment, për resté padron ëd nojàutri medésim, për dësfidé l'aversari ch'at vorìa abate, campé giù. A l'é mach con la preghiera, contut, ch'a l'é possibil realisé tut sossì. Gesù ambelessì an na dà l'esempi.

La solitùdin ëd Gesù, ambelessì, a fà pròpi 'ndé giù ij brass. Gesù a l'avrìa da manca 'd compagn ëd preghiera, d'òm ch'a jë stago dacant e ch'a-j mostro 'd solidarietà, d'òm ch'a pijo part a soa angossa e a la lòta ch'a l'ha 'ndrinta. Dij ver amis! Për bin tre vire Gesù va a serché ij sò dissépoj për aveje dacant an coj moment teribij. E lor, còs fan-ne? A deurmo!

Ëd sicur a-i é 'n sens che Gesù a l'abia da fé daspërchiel quacòsa che gnun d'àutri a podrìa fé. Mach Gesù, an efet, a peul fé l'euvra dla redension dal pëccà - ant lolì gnun d'àutri a podrìo pijene part, gnanca an mìnima part. Le Scriture Sante an fan comprende ciàir ël prinsipi dël "Solus Christus", mach ël Crist. Ant n'àutr sens, contut, Gesù a l'ha "da manca" che ij sò dissépoj a jë stago dacant e l'acompagno a la cros, an portand magara soe cros përsonaj... La cros dël Crist a podrà portela, mach për un tòch dla stra, quajdun d'àutri, ma mach Gesù a peul compì, sensa la colaborasion d'àutri, l'euvra dla salvëssa.

PREGHIERA

Nosgnor Dé! It diso mersì për la determinassion ëd tò Fieul Gesù Crist a porté a compiment l'euvra 'd mia salvassion. A l'é costaje sangh, sudor e lerme, ëd patiment teribij. I veuj mostreje mè apressiament sèmper pì grand e porté mia cros con le fòrse ch'i podrai trové an comunion ëd preghiera con ti. Che gnente, gnanca mia strachëssa, as peussa butesse d'antrap për ambarasseme dal coltivé mia comunion con ti, ch'a l'é bin necessària! Amen.

Duminica 16 'd giugn 2019 - Prima duminica apress Pancòsta - Duminica dla Trinità

Leture: Proverbi 8:1-4, 22-31; Roman 5:1-5; Gioann 16:12-15; Salm 8

Preghiera: Nosgnor tut-potent e etern! It l'has dàit a nojàutri, ij tò sërvent, për la confession ëd na vera fej, la grassia d'arconòsse la glòria dla Trinità eterna e, ant ël podèj ëd toa divin-a maestà, ëd adoré l'unità: Ten-ne costant an costa fej e adorassion e pòrt-ne a la fin a vëdd-te an Toa ùnica e eterna glòria, ò Pare; che con ël Fieul e lë Spirit Sant a viv e regna, un sol Dé, pr' ij sécoj dij sécoj. Amen.

mercoledì 5 giugno 2019

Quand ch'i sente 'l gal ch'a canta (89. March 14:27-31)



Ant le sità, a sente 'l gal ch'a canta i soma pi nen costumà. Ël gal a dà 'l bin-ëvnù a la matin. A cissa a l'assion - che a deurme as combin-a gnente! Na vira, l'ora che l'apòstol Pero a l'ha sentì 'n gal ch'a cantava, a l'ha sopataje la cossiensa, përchè a l'ha 'rciamaje a la ment che Gesù a l'avìa rason e che chiel a l'avìa 'rnegalo Gesù. Grassie a Nosgnor, Pero a sarìa stàit peui përdonà. Còsa a l'avìa dije Gesù? Lesoma.
La predission ëd l'arnegament ëd Pero. "...E dòp d'avèj cantà 'd Salm, a son andass-ne al Mont ëd j'Ulivé. Për la via, Gesù a l'ha dije: 'Tuti vojàutri i vë slontanreve da mi, përchè a l'é scrit: 'I patlerai 'l bërgé e le feje a saran tute dësbërgiairà, ma apress ch'i sarai arsussità dai mòrt, i andrai 'dnans a voi an Galilea e iv rëscontrerai ansilà. Pero a l'ha dije: 'Tuti a podrio cò slontanesse da ti, ma mi nò: mi i lo farai mai!'. E Gesù a l'ha dije: 'In vrità it diso che ancheuj, pròpi sta neuit, prima ch' ël gal a l'àbia cantà doi vòlte, ti 't l'avras negà tre vòlte fin-a 'd conòss-me!'. Ma Pero a-j disìa ancora pì fòrt 'Nò! Bele s'i dovèissa meuire ansema a ti, mi it arnegrai mai!', e tuti a l'han dije l'istèss" (Marco 14:27-31).
La sin-a dariera 'd Gesù a finiss con ël cant ëd lòn ch'a va sota 'l nòm ëd Hallel (na càntica ch'a buta 'nsema ij Salm dal 113 al 118) coma ch'a l'era la costuma 'd fé apress la sin-a 'd Pasqua. As peul disse che dabon canté ij Salm ëd la Bibia a vada bin an minca circostansa. A l'é l'istess ancheuj për tuti coj ch'a-j dan ël valor ch'a mérito. Cola sin-a, për Gesù e ij sò dissépoj, a l'era na bela ocasion për sté ansema, ma 'dcò un moment dramàtich. A l'era nen pro, an efet, che Gesù a l'avèissa già dije lòn ch'a-j sarìa capitaje, e fin-a che un ëd lor a l'avrìa tradilo, ma 'dcò che Pero a l'avrìa bin tòst arnegalo publicament! La tràgica sòrt ëd Gesù, an efet, malgré tute le spiegassion ch'a l'avìo arseivù da chiel, e le ciàire predission ëd Gesù a riguard a soa mòrt e arsurression, a l'avrìo fàit strabiché e tombè soa fede 'd lor. Grassie a Nosgnor, a sarìa nen semper ëstàit parèj, ma as peul bin comprende soa situassion ëd lor. Dòp la mòrt ëd Gesù, sò magister, a l'avrìo dovù soporté le svergne dla gent ch'a dis: "I l'avìo bin avertive ch'a sarìa andài a finì mal. Che beté ch'i seve stàit a 'ndé dapress a col Gesù!".

Quand che Gesù a-j dis: 'Tuti vojàutri i vë slontanreve da mi', lor a peudo nen chërdje a na ròba parèj. Lor a chërdìo ch'a l'avrio mai bandonalo e ch'a sarìo stàit fin-a dispòst a 'ndé a la mort con chiel. Gesù, contut, a conossìa bin la natura uman-a e che le Scriture antiche a l'avìo fin-a fane la predission ed lor arnegament! Cola 'd Gesù, contut, a l'era nen un rimpròcc e na condan-a dij sò dissépoj. Ch'as fèisso coragi: Gesù a sarìa arsussità e a sarìa andàit ëdnans ëd lor an Galilea për seguité soa euvra, e lor con chiel. Gesù a l'avrìa rëscontraje ansilà. A-i era 'ncora 'd travaj da fé! A-i sarìo stàite per lor tante àutre esperiense ch'a l'avrìo faje maturé ant la fede.

Col "gal ch'a canta" a deuv esse 'dcò për nojàutri na memòria, un mement, për avisesse che le paròle 'd Gesù a son sèmper la vrità, nen mach a riguard ëd la mission che chiel a l'avìa da compì, ma 'dcò an sla natura uman-a. La significassion dël simbol dël gal, che soens a l'é butà an sla cò dël cioché 'd tante gesie a l'é debatù, ma nojàutri fasomlo esse la memòria che tut lòn ch'a dis la Paròla 'd Nosgnor a l'é vera, fin-a ant el cas che j'aparense a podrìo sugerine 'l contrari. Fidomse, fomse nen "scandalisé" da lòn che quajvòta i trovoma e ch'a podrìa smijene 'mpossibil: le Scriture Sante a diso la vrità sèmper, perchè Nosgnor a l'ha mai dit, a dis e a dirà mai ëd busiardarìe. A vnirà l'ora ch'i n'avroma la conferma pien-a e antlora i comprendroma 'l sens che quajvòta a në scapa.

Dzurtut, fomse gnun-e ilusion an sla natura uman-a. Nosgnor an dis: "Ël cheur ëd l’òm! A-i é gnente ch’a fasa pijé ‘d bàilo pì che ‘l cheur ëd l’òm: a l’é pròpi sensa rimedi! Chi ch’a podrìa mai conòss-lo? Mach mi, ël Signor, i peudo fongheje ‘ndrinta e feje na vera disànima. A l’é parèj che i peudo arpaghé mincadun precis coma ch’a mérita, conform al frut ëd soe euvre " (Geremìa 17:9-10). Nòst cheur an pòrta a 'ntrapesse nen mach un-a ma tre vire! A l'é nen un bon consèj dì a quajdun: "Chërd an ti medésim! Và 'ndoa ch'at pòrta 'l cheur!". Dël cheur as peul nen fidess-ne: ël pì dle vòlte an pòrta a la përdission! A l'é l'istess che deje compléta fiusa a la gent. Nosgnor an na buta bin an guardia: "A l'é mej trové n'arfugi an Nosgnor che fidesse dla gent. A l'é mej trové n'arfugi an Nosgnor che fidesse dij prinsi" (Salm 118:8-9). A l'é mej fidesse dla grassia 'd Nosgnor, ëd soe promësse, ëd soe arsorse.

Coj che Gesù a l'avìa sernù coma ij sà dissépoj e apòstoj, ëd sicura a l'ero nen ij mej ch'a-i fussa a disposission (vistje le vòlte ch'a l'avìo falì), ma a-i na j'ero pa 'd mej, ant ël sens che nojàutri uman, al fond ëd le còse, i soma tuti j'istess. Se ti 't sente d'esse pa degn, pa a l'autëssa 'd compì lòn che Nosgnor at dà da fé, dësperte nen! Bèica ij dissépoj ëd Nosgnor: a l'ero bin déboj. Che delusion ch'a l'ero tante vòte! Pura, la passiensa e l'amor ëd Nosgnor anvers ëd lor a l'ero strasordinàrie. "Abie gnun-e tëmme, përché mi i të stago dacant. Sagrinte nen, përché mi i son tò Dé. It dago fòrsa e d’agiùt. It sostnirai con mia man drita vitoriosa" (Isaìa 41:10).

PREGHIERA

Nosgnor! I veuj esse realista për lòn ch'im riguarda: nì presunsion, nì dësperassion. Ti 't l'has ciamame a 'ndete dapress, pa përchè i n'avèissa tìtol, mérit o capacità, ma për motiv ëd tò amor e malgré mia debolëssa e ch'i sia bon a nen. Ti'm compagneras fedel fin-a a la fin ëd lòn ch'it ses proponute 'd fé con mi: mia salvassion. Fà ch'i sia mai an dùbit dla vrità 'd toa paròla, la vrità 'd toe promësse, la vrità 'd lòn ch'it ses proponute 'd fé an Crist. Amen.

Dumìnica 9 'd giugn 2019 - Pancòsta

Letture bibliche: At 2:1-21; Genesi 11:1-9; Roman 8:14-17; Gioann 14:8-27; Salm 104:25- 37.

Preghiere

Nosgnor tut-potent! An ës dì-sì Ti 't l'has dovertà 'l senté dla vita eterna a minca rassa e nassion për ël don promëttù dlë Spirit Sant: Arvërsa con abondans, it pregoma, sto don për tut ël mond pr' ël mojen dla predicassion dl'Evangeli, parèj ch'a vagna fin-a ij confin pì da leugn dla tèra: për Gesù Crist, nòst Signor, ch'a viv e regna con Ti, ant l'unità dlë Spiri Sant, un son Dé, pr' ij sécoj dij sécoj. Amen.

Nosgnor! Che an ës temp it l’has dàite d’istrussion al cheur ëd tò pòpol fedel, mandandje ‘l ciàir dlë Spirit Sant, acòrdane për l’istess Ëspirit d’avèj un giudissi giust ëd tute le còse e d’arlegresse sèmper ëd pì për ësta santa consolassion; për ij mérit ëd Gesù Crist, nòst Salvator, ch’a viv e regna con ti, ant l’unità dl’istess Ëspirit, un sol Dé, ora e për sèmper. Amen.